SRPSKI JAUK SA JUGA: Istoričar Ognjen Karanović o stradanju našeg življa u Staroj i Južnoj Srbiji
JULSKA tribina istoričara Ognjena Karanovića tematizuje čuvenu Srpsku četničku akciju, s posebnim osvrtom na ulogu Srbije i njenih nacionalnih elita u suzbijanju represalija nad srpskim narodom, sprovođenih od strane turskih centralnih i lokalnih vlasti, arnautskog bašibozuka i bugarskog vojno-obaveštajnog i bezbednosnog aparata na prostorima Južne i Stare Srbije u periodu od 1903. do 1912. godine.
A. Šemić
Ovo predavanje nastavak je razgovora iz marta 2022. godine, a odnosi se na drugi deo istorijskog razvoja i ulogu Srpske četničke akcije, kreirane i implementirane u cilju subijanja strahotnog „jauka sa Juga", koji je mučio srpski živalj na prostorima današnjeg Kosmeta i Severne Makedonije od 1905. godine, pa sve do Balkanskih ratova.
Na početku predavanja Karanović podseća na esencijalnu ulogu tzv. Ilindenskog ustanka u Makedoniji iz 1903. godine. Nakon gašenja ustanka i novog „talasa" turskih represalija nad lokalnim stanovništvom, srpskoj vladi i uglednim predstavnicima političkih, vojnih, finansijskih i intelektualnih elita u Srbiji postalo je jasno da ustrojstvo snažne akcije usmerene prema cilju zaštite biološkog opstanka i očuvanja nacionalnog identiteta srpskog naroda u Staroj i Južnoj Srbiji predstavlja prioritet za sve nacionalne snage srpskog etničkog kolektiviteta.
Međutim, u naredne dve godine, a pod utiskom teških poraza koje je Srpski komitet doživeo u borbama, pre svega sa bugarskim komitama (posebno u dve bitke na Čelopeku 1905. i 1906. godine), srpskim političkim i vojnim vlastima postalo je očigledno da je strukturi i planovima Srpske akcije potrebna jedna temeljna reorganizacija.
Karanović je naglasio da je do toga došlo nakon sastanka prvaka Srpskog komiteta u Beogradu, 4. jula 1905. godine. Od pomenutog sastanka počela je druga faza razvoja Srpske četničke akcije, kada je Srpski komitet reorganizovan u unutrašnju i spoljašnju organizaciju, sa precizno izgrađenom infrastrukturom i strukturom njegovih specifičnih organizacionih jedinica.
Početkom treće faze nad delatnostima Srpskog komiteta neposrednu nadležnost ostvarili su Srpska vojska i Vlada Kraljevine Srbije. Navedene okolnosti imale su presudnu ulogu u kasnijem uspehu Srpske četničke akcije u njihovim osnovnim misijama – zaštiti srpskog naroda i očuvanju njegovog duhovnog i nacionalnog identiteta u tim spornim oblastima.
Na kraju predavanja, Karanović je naglasio da je Srpska četnička akcija u Staroj i Južnoj Srbiji završena sa velikim uspehom posle 1913. godine, te da je rad potonjih jugoslovenskih i srpskih komunističkih političkih elita bio „zaslužan" za poništavanje svih tekovina epske borbe srpskog naroda za zaštitom i afirmisanjem svog nacionalnog, duhovnog i političkog statusa u Južnoj i Staroj Srbiji.
Predavanje istoričara msr Ognjena Karanovića „Srpska akcija u Staroj i Južnoj Srbiji od 1903. do 1912.godine (drugi deo)ˮ može se pogledati na Jutjub kanalu KCNS.
--
Preporučujemo
Pratite nas i putem iOS i android aplikacije
Pratite vesti prema vašim interesovanjima
Pročitajte više
TUGA NA VASKRS: Umrla žena našeg pevača - u braku proveli 40 godina
U DOMU pevača Čede Markovića zavladala je tuga na veliki hrišćanski praznik.
12. 04. 2026. u 16:17
"KOLENA SU MI KLECALA": Isusov grob otvoren posle dva veka - evo šta su zatekli naučnici (VIDEO)
PREMA verovanju, telo Isusa Hrista položeno je 33. godine ispod stene koja se nalazi u crkvi "Svetog Groba" u Jerusalimu.
12. 04. 2026. u 18:36
OD GAGE - HLADAN TUŠ! Memedović RAZOČARAN susretom sa Draganom Nikolićem - "Pružio sam mu ruku, kad ono..."
VODITELj je shvatio da poznate ličnosti često doživljavaju slične susrete sa nepoznatim ljudima i da ih je potrebno razumeti.
12. 04. 2026. u 14:58
RATNO STANjE OKO PUTINOVE REZIDENCIJE: Podignuto 7 tornjeva, "Panciri" spremni za paljbu (FOTO)
PVO oko rezidencije raspoređena u dva prstena sa različitim radijusima, slično odbrambenom sistemu koji okružuje Moskvu.
12. 04. 2026. u 20:09
(OBJAVLjEN SNIMAK) ŠOK Izraelski ministar predvodio upad u džamiju: "To je naše najsvetije mesto"
Ben Gvir je poručio da želi veći pristup za jevrejske vernike.
12. 04. 2026. u 16:04
7. NA SVETU: Najbolja ukrajinska teniserka reket zamenila zoljom - vidite kako "ratuje" Svitolina (VIDEO)
NAJBOLjA ukrajinska teniserka Elina Svitolina šokirala je javnost snimkom koji je objavila na društvenim mrežama.
12. 04. 2026. u 15:45
"RUSI, IDITE KUĆI!" Jeziva politička poruka sa trga u Budimpešti, Mađar već počeo da radi po nalogu Brisela (VIDEO)
VELIKI politički zaokret u Mađarskoj najavio je lider opozicione Tise Petar Mađar, koji je posle izborne pobede poručio da zemlju čeka obnova punog učešća u Evropskoj uniji i NATO, miran prenos vlasti i ozbiljno preuređenje državnog vrha.
13. 04. 2026. u 07:27
PROVOCIRALI NA GODIŠNjICU NATO AGRESIJE: Uhapšena četvorica Albanaca u Srbiji, pogledajte snimke (VIDEO)
PRIPADNICI Ministarstva unutrašnjih poslova, Uprave kriminalističke policije uhapsili su na teritoriji Republike Srbije A. S. (1989), E. V. (1984), E. G. (1978) i A. C. (2005) državljane Republike Albanije zbog postojanja osnova sumnje da su izvršili krivično delo izazivanje nacionalne, rasne i verske mržnje i netrpeljivosti.
24. 03. 2026. u 20:17
SAMOUBISTVO BIVŠEG MINISTRA MUP-A ISPRED SKUPŠTINE: Ostavio 3 koverte, oduzeo sebi život zbog Haškog tribunala
Na današnji dan, 11. aprila 2002. godine, na ulazu u zdanje Doma Narodne Skupštine Srbije (tadašnje Skupštine SRJ) u Beogradu, bivši ministar unutrašnjih poslova Srbije Vlajko Stojiljković izvršio je samoubistvo, neposredno nakon usvajanja Zakona o saradnji sa Haškim tribunalom. Preminuo je dva dana kasnije od posledica ranjavanja.
11. 04. 2026. u 21:30 >> 21:39
Najnovije iz rubrike
JUBILEJ U VISOKIM DEČANIMA: Patrijarh Porfirije obeležio 40 godina od monašenja (FOTO)
MANASTIR Visoki Dečani oglasio se povodom jubileja, podsećajući da je patrijarh Porfirije pre 40 godina u ovoj svetinji primio monaški čin, te da je danas dočekan kao svoj među svojima.
13. 04. 2026. u 18:42
"PORODICA JE URUŠENA" Episkop Heruvim o problemima savremenog društa(VIDEO)
EPISKOP osečko-poljski i baranjski Heruvim govorio je u podkastu "Od obraza do srca" o problemima sa kojima se susreće savremena porodica i društvo i vrednostima koje ga urušavaju, kao i izazovima koji su, kako je rekao, zaista veliki.
13. 04. 2026. u 18:25
HUMANITARNA MISIJA SRPSKOG "PRIVREDNIKA": Sa više od 40.000 školovanih pitomaca, Društvo se na najbolji način odužilo osnivačima
NA nicijativu jednog od tvoraca Srpske banke i „Saveza srpskih zemljoradničkih zadruga u Austrougarskoj, dve značajne privredne organizacije, Vladimira Matijevića, osnovano je u Zagrebu 23. septembra 1897. društvo „Privrednik”.
13. 04. 2026. u 18:00
NOVI NAPAD U POŽAREVCU: Oskrnavljen spomenik crvenoarmejcima - Drugi incident za mesec dana (FOTO)
RUSKO istorijsko društvo u Republici Srbiji sa dubokim ogorčenjem konstatuje da je u Spomen parku Čačalica u Požarevcu oskrnavljen spomenik sovjetskim crvenoarmejcima.
13. 04. 2026. u 17:59
REVOLUCIJA U NAŠIM BOLNICAMA: Doktor Gudelj objašnjava kako veštačka inteligencija postaje savršen partner lekarima u Srbiji
VEŠTAČKA inteligencija već menja način na koji funkcioniše zdravstveni sistem, od dijagnostike do organizacije rada. Njen puni potencijal može se ostvariti samo kroz odgovornu primenu i saradnju lekara, tehnologije i društva.
13. 04. 2026. u 15:36
Komentari (0)