NEMI ČUVARI ZAVETA SLOBODE: U kraljevačkom kraju 57 spomenika posvećeno žrtvama i herojima Prvog svetskog rata
NA području kraljevačkog kraja ukupno 57 monumentalnih spomenika figuralnog oblika posvećeno je sećanju na žrtve i heroje Prvog svetskog rata kojima su se meštani i potomci bar malo odužili svojim precima poginulim za slobodu otadžbine i naroda.
G.Šljivić
Jedan od njih je i svakako impozantni Spomenik srpskim ratnicima u centru Kraljeva, popularni "Milutin", obeležje junacima stradalim u balkanskim i Prvom svetskom ratu, a istovemeno jedinstven i prepoznatljiv simbol grada na Ibru.
Ideja o njegovom podizanju datira iz 1913. godine, a po završetku Prvog svetskog rata ponovo je postala aktuelna zbog velikog broja poginulih ratnika iz kraljevačkog kraja. Izgrađen je 1934. po uzoru na Spomen-kosturnicu branilaca Beograda, ali je 1960. iz centra grada preseljen na ovdašnje groblje.
- Tu se nalazio sve do 1982. kada je nakon referenduma, voljom većine Kraljevčana, vraćen na centralni trg gde i danas ponosno čuva stražu - kaže dr Milan Matijević, precizni hroničar istorije kraljevačkog kraja i autor knjige "Kraljevački spomenici - Soluncima u slavu".
S druge strne, prema njegovim rečima, jedno monumentalno spomen-zdanje, malo poznato široj javnosti, nalazi se u podnožju Gledićkih planina, u porti Crkve Svete Angeline Srpske u selu Zakuta, na samoj granici opštine Knić i grada Kraljeva. Tu su položene kosti hrabrih meštana ovog i okolnih sela Petropolje i Sibnica, poginulih u Prvom svetskom ratu.
Sačuvati zdanja od zaborava
ISTRAŽIVAČKI timarodnog muzeja u Kraljevu od 2023. godine sprovodi obiman, dugoročan projekat čišćenja i fotografisanja nadgrobnih i spomenika krajputaša posvećenih meštanima kraljevačkog kraja poginulim u dva Balkanska i Prvom svetskom ratu. Cilj projekta je da se ova zdanja sačuvaju od zaborava, a još više od nemara i zuba vremena.
- Ovaj kameni spomenik sa uklesanim imenima poginulih meštana podignut je 1927. godine zahvaljujući novčanim sredstvima koje su prikupili preživeli "solunci" ovog kraja, kao i familije nastradalih, nestalih i preminulih ratnika - pojašnjava Matijević.
A, osim po velikom broju monumentalnih spomenika, kraljevački kraj prednjači u Srbiji i po broju krajputaša podignutih između dva velika rata. Država je tada, prema Matijevićevim rečima, bila siromašna i obeležja u čast poginulih podizala su se isključivo iz priloga građana i meštana, preživelih saboraca, imućnijih trgovaca, ili preživelih srodnika i rođaka.
Preporučujemo
Pratite nas i putem iOS i android aplikacije
Pratite vesti prema vašim interesovanjima
Pročitajte više
ČIJI PILOTI VEĆ NEDELjAMA BRANE KIJEV? "Borbeno iskustvo iz Avganistana i sa Bliskog istoka" Francuzi objavili ekskluzivu
KADA je 24. februara počeo rat u Ukrajini, mnogi zapadni političari bili su iskreno šokirani. I to uprkos obaveštajnim upozorenjima, od kojih su se neka često nalazila na naslovnim stranama veb portala i novina, gde je veoma jasno navedeno da su svi potezi Rusije u to vreme ukazivali na to.
18. 02. 2026. u 13:22
"MALI ŠAMPIONE, SNAGO...": Ceca se javno obratila malom Bogdanu - medalju posvetio preminuloj majci
DEČAK Bogdan Obradović (9) osvojio je titulu prvaka Evrope među najboljim amaterskim borcima, na prvenstvu koje je održano u Beogradu, u organizaciji ADCC i nacionalnih selekcija.
18. 02. 2026. u 10:32
BEZ SVEŠTENIH LICA: Po kojim običajima je sahranjen Šaban Šaulić?
LEGENDARNI pevač Šaban Šaulić poginuo je na jučerašnji dan pre sedam godina u saobraćajnoj nesreći u Nemačkoj.
18. 02. 2026. u 11:23
ALO, POČETNICI! Crvena zvezda na neverovatan način odgovorila Partizanu pred večiti derbi!
Najnovije vesti vezane za srpski fudbal tiču se FK Crvena zvezda, FK Partizan i predstojećeg spektakla, a u nedelju od 17 časova je na programu "večiti derbi". I, on ima ne baš lep uvod.
18. 02. 2026. u 16:22
POREKLO "BEOGRADSKOG FANTOMA": Glumac Milutin Milošević - POTOMAK naslavnijeg lekara i istoriji Srbije (FOTO)
GLUMAC Milutin Milošević srca publike osvojio je ulogom beogradskog fantoma, a osim što je poznat po dobrom izgledu i brojnim rolama, o njegovom privatnom životu zna se vrlo malo.
18. 02. 2026. u 09:45
"POLITIČKA NAMEŠTALjKA": Otac Đorđa Davida bio Titov tajni savetnik - ostao na mestu mrtav, pevač bio u kolima
MUZIČAR Đorđe David završio je glumu na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu, a kako kaže, krivac za to bio je njegov otac.
18. 02. 2026. u 10:35
SKANDAL! RAMA OBJAVIO SNIMAK RAZGOVORA SA TAČIJEM: "Srećna nezavisnost komadante, brate moj, grlim te mnogo i volim" (VIDEO)
PREMIJER Albanije Edi Rama objavio je snimak telefonskog razgovora sa bivšim vođom zločinačke OVK Hašimom Tačijem, koji se trenutno nalazi u pritvoru Specijalnog suda u Hagu, gde je optužen za ratne zločine i zločine protiv čovečnosti.
17. 02. 2026. u 20:01
VAŠINGTONU STIGLO UPOZORENjE: Ne pokušavajte da narušite naše odnose sa Moskvom
BELORUSKI predsednik Aleksandar Lukašenko izjavio je danas da je na početku pregovora između Belorusije i SAD upozorio Vašington da ne pokušava da naruši odnose između Minska i Moskve.
16. 02. 2026. u 15:09
"MAMA, JA IMAM RAK": Slavica Đukić Dejanović o borbi za život sina jedinca - sam sebi dao dijagnozu
"DUŠAN JE sam sebi dao dijagnozu"
16. 02. 2026. u 19:12 >> 19:12
Najnovije iz rubrike
ARSEN NE ŠTITI OD POSKUPLJENJA: Povećanje cena nije mimoišlo ni vodu zabranjenu 23 godine
ŽITELjI Temerina i ostalih dvaju mesta u ovoj opštini - Bačkog Jarka i Siriga - dobiće veće februarske račune za komunalne usluge, koje su poskupele od 10 do 20 odsto, što su korisnici dočekali s negodovanjem, posebno zato što je povećana i cena vode koja je od novembra 2003. godine zabranjena za piće i pripremu jela zbog znatno prekoračenog sadržaja arsena.
19. 02. 2026. u 07:00
POVRŠINSKE VODE ZADAJU MUKE MEŠTANIMA: U čačanskom kraju padavine izazvale nagli porast vodostaja reka
OBILNE padavine koje su tokom prethodna dva dana pogodile čačanski kraj izazvale su nagli porast vodostaja reka i potoka.
18. 02. 2026. u 19:51
ŠAHOVSKI TURNIR U ĆUPRIJI: Pobednik Jagodinac Dalibor Radisavljević
ČLAN Šahovskog kluba „Kablovi“ iz Jagodine, Dalibor Radisavljević, nakon odlične igre poneo je titulu pobednika tradicionalnog šahovskog turnira u Ćupriji, održanog povodom Sretenja.
18. 02. 2026. u 17:21
DA ŽENE POSTANU VLASNICE NEKRETNINA: Podrška Pokrajine porodicama u Vojvodini sa troje ili četvoro dece
POKRAJINSKA vlada će u ovoj godini, sa ukupno 250 miliona dinara podržati porodice u AP Vojvodini u kojima se rodi treće ili četvrto dete, kako bi rešile stambeno pitanje ili unapredile svoje uslove stanovanja, odlučeno je na današnjoj sednici kojoj je predsedavala predsednica Maja Gojković.
18. 02. 2026. u 16:34
BOLESNOJ ANI NEOPHODNA KRV: Poziv davaocima iz Jagodine da sutra doniraju životnu tečnost
NA INICIJATIVU porodice obolele desetogodišnje Ane Milošević, Udruženje pacijenata za pomoć obolelim od akutnih leukemija (LEUKA) u saradnji sa jagodinskim Crvenim krstom organizuje u četvrtak, 19. februara, akciju dobrovoljnog davanja krvi.
18. 02. 2026. u 16:27
Komentari (0)