Društvo

SVETITELJ KOME SE MOLE SVI NARODI: Danas izgovorite ove reči za zdravlje, mir i blagostanje porodice

В. Н.

04. 06. 2026. u 07:17

SRPSKA pravoslavna crkva i vernici danas se molitveno sećaju Svetog mučenika Jovana Vladimira, kneza srpskog, prvog srpskog svetitelja i vladara Duklje, koji je u istoriji ostao upamćen kao pobožan, pravedan i miroljubiv vladar.

СВЕТИТЕЉ КОМЕ СЕ МОЛЕ СВИ НАРОДИ: Данас изговорите ове речи за здравље, мир и благостање породице

Njegov život i stradanje zauzimaju posebno mesto u srpskoj srednjovekovnoj tradiciji i crkvenom predanju.

Sveti Jovan Vladimir potiče iz kneževskog roda Zahumlja, od oca Petrislava i dede Hvalimira. Oko 1000. godine postaje vladar Duklje, jedne od najistaknutijih srpskih kneževina tog vremena, kojom upravlja sve do svoje smrti 1016. godine. Njegova vladavina odvijala se u periodu velikih sukoba između Vizantije i Samuilovog carstva, u kojima je, iako u savezništvu sa Vizantijom, nastojao da očuva mir i stabilnost svoje zemlje.

Tokom ratnih previranja, Duklja je oko 1009/1010. godine pala pod vlast cara Samuila, a sam Vladimir je odveden u zatočeništvo u Prespu. Prema predanju, u tom periodu ga je zavolela Samuilova kćerka Teodora Kosara, koja je molila oca da je uda za njega. Samuilo je pristao, te je Vladimir oženio Kosaru i vraćen je na dukljanski presto, gde je vladao kao njegov vazal, nastavljajući da upravlja svojom zemljom u duhu mira i razboritosti.

Njegov život obeležila je i smena vlasti nakon smrti cara Samuila, a potom i ubistvo Radomira od strane Vladislava, koji 1015. godine preuzima vlast. Upravo u tom političkom haosu, Sveti Jovan Vladimir biva podmuklo ubijen 22. maja 1016. godine, po naređenju Jovana Vladislava, i to prevarom ispred jedne crkve u Prespi, gde je i sahranjen.

Njegove mošti su kasnije prenošene više puta – u Duklju, zatim u Drač, a potom i u manastir kod Elbasana, gde su čuvane vekovima, sve do savremenog doba, kada su prenete u Sabornu crkvu u Tirani. Posebno mesto u predanju zauzima i njegov krst, koji se vekovima čuva u porodici Andrović u Veljim Mikulićima kod Bara i koji se iznosi na Trojičin dan na litiji ka vrhu planine Rumije. Vernici mu se i danas obraćaju sa velikim poštovanjem, a brojna hodočašća svedoče o trajnom kultu ovog svetitelja, koji se smatra i zaštitnikom grada Bara, preneo je Kurir.

Narodni običaji

Prema narodnim verovanjima, Sveti Jovan Vladimir se poštuje kao zaštitnik i posrednik pred Bogom, a njegovo ime vezuje se za isceljenja i pomoć vernicima, zbog čega ga u tradiciji mnogi doživljavaju kao svetitelja kome se svi narodi mogu moliti, bez obzira na poreklo.

Na današnji dan vernici uobičajeno odlaze u crkve na svetu liturgiju, poste i upućuju molitve Svetom Jovanu Vladimiru za zdravlje, mir i blagostanje porodice.

U pojedinim krajevima održavaju se i narodni sabori, uz zajedničku trpezu, pesmu i okupljanje vernika, dok je jedan od najpoznatijih običaja litija na planinu Rumiju kod Bara, u kojoj učestvuju vernici različitih veroispovesti, kao simbol zajedništva i poštovanja.

U nekim selima postoji običaj da se krst Svetog Jovana Vladimira prenosi od kuće do kuće tokom godine, a porodica koja ga čuva organizuje molitvu i gozbu.

Molitva:

"Krst svetli koji ti se javio sa nebesa, svima si propovedao, prosvetivši svetlo narode, Vladimire slavni, ukrasivši se, obliven krvlju tvojom, udostojio si se počasti Nebeskih, predstojeći Svetoj Trojici: Zato se sa slobodom moli da nas spase."

BONUS VIDEO: LI MING ODUŠEVLjEN: Posebno nas raduje kombinacija kineskih slova i tradicionalnih pustovanih lopti